De dakloze dichter

We doen een dagje Amsterdam. Vandaag gaan we voor dochter E. koken. De boodschappen hebben we al gedaan en in haar keuken gezet. Nu gaan we eerst de stad in.

Op de fiets gaan we van de Kolenkitbuurt langs het Westerpark naar de Haarlemmerstraat. Daar stappen we af en wandelen met de fiets aan de hand langs de vele leuke, kleine winkeltjes. Als we ergens stilstaan om naar een etalage te kijken, word ik aangesproken door een donkere man met een sprekend gezicht.
“Hou je van poëzie?” vraagt hij uit het niets.
“Jazeker,” zeg ik een beetje verbaasd.
“Ik ben de dakloze dichter en dit,” hij wijst naar een glimlachende vrouw die achter hem staat, “is mijn muze… Mag ik voor jullie een gedicht voordragen?”
“Ja hoor, dat mag.”

En midden op de stoep, waar we met onze fietsen aan de hand staan te luisteren, begint hij te spreken:
“Denk natuur, en zeg natuurlijk groen…”
Met zijn gebarende handen onderstreept hij de woorden van het natuurgedicht dat we hier midden in het drukke Amsterdam krijgen aangeboden.
Als hij uitgesproken is, lacht hij breed en vertelt dat het ons natuurlijk vrijstaat om een kleine financiële bijdrage te doen.
Ik vindt het een mooie, ongewone manier voor een dakloze om aan wat geld te komen.
“Dit is leuker dan een daklozenkrant,” vertel ik hem terwijl ik de financiële bijdrage opdiep uit m’n tas.
“Lees je het Parool?” vraagt hij, “daar stonden we een paar dagen geleden in. Een artikel van zes bladzijden!”

Het Parool hebben we niet. Maar op internet vind ik de dakloze dichter zonder moeite. Hilmano van Velzen heet hij, en zijn muze is Iris. Dakloos zijn ze sinds een tijdje niet meer. Wel allebei verslaafd. ‘Aan drugs maar ook aan elkaar.”
Daar kun je van alles van vinden, maar ik vond het vooral een bijzondere, inspirerende ontmoeting.

Karuta

Een jaar of tien geleden hadden we een week lang twee Japanse jongens in huis. Ze kwamen in het kader van een uitwisselingsprogramma met de middelbare school van onze zoon. Helaas was de uitwisseling tamelijk eenzijdig van aard, maar we gaven ons natuurlijk toch enthousiast op als gastgezin.

De twee waren een jaar of veertien en zo verschillend als je maar kunt bedenken. De ene was atletisch, extravert en populair in de groep. Hij stond ’s morgens om zes uur op om voor het ontbijt nog een stukje te gaan hardlopen. De andere jongen was onzeker, verlegen en onhandig. Beleefd waren ze allebei en ze gedroegen zich keurig.

We waren op school geïnstrueerd over mogelijke misverstanden door cultuurverschillen. De gasten zouden kadootjes meebrengen, werd ons op die informatie-avond verteld. Gebruikelijk was het om die in ontvangst te nemen en pas later uit te pakken. Maar ook tien jaar geleden al had internet een bres geslagen in de afgesloten cultuur van Japan. De jongens bleken meer van Europese gewoontes te weten dan de school dacht.

Ze hadden vertaalmachientjes bij zich, waardoor we in het Engels konden overleggen en ze vonden het leuk als we de kadootjes meteen uitpakten. De stille Taka overhandigde ons ook een brief van zijn moeder. Een ontroerend briefje in het Engels, waarin ze ons vroeg om goed voor haar zoon te zorgen. Zijn vader was overleden en ze woonden met z’n tweeën. Hij was duidelijk haar alles.
De week was zó voorbij. De jongens hadden een druk programma op school. Ze kwamen eten en slapen en af en toe brachten we ze ergens naartoe. Op de afsluitende avond waren er optredens voor de gastgezinnen. Onze extraverte gastzoon deed mee aan een stoere dans. Taka liet zien hoe hij binnen een halve minuut een kraanvogel kon vouwen.

De stille veertienjarige Taka is inmiddels een volwassen man, maar nog steeds krijgen we ieder jaar rond kerst een pakje uit Japan. Meestal zit er een mooie kalender in. Dit jaar kregen we een pakketje waar een gedichtenbundeltje in zat en een doosje kleurige kaartjes met Japanse tekens. Mijn zoon J. (die afgelopen zomer zijn bachelor Japans haalde,) bestudeerde de kaartjes en zei dat hij wel eens gehoord had over een Japans spel met kaarten en gedichten.

Google bracht uitkomst: Karuta is een kaartspel gebaseerd op de Hyakunin Isshu, een gedichtenbundel uit de Edo-periode.
Het boekje in ons pakketje bevatte de beschreven honderd korte gedichten (Tanka) uit de beschreven periode en op elk kaartje staat dus een van de gedichten. Het geheugenspel* dat je met deze kaartjes kunt spelen, gaat ver boven onze pet. Maar het ziet er wel heel mooi uit. Als nieuwjaarsgroet sturen we een kadootje terug: een boek met tekeningen over Nederland. Zo houden we eens per jaar contact met een Japanse jongeman die we niet eens zouden herkennen als we hem op straat tegenkwamen.
Bijzonder.


• Het spel bestaat eruit dat twee spelers elk 25 kaarten uitleggen en een kwartier de tijd krijgen om ze te bekijken. Een spelleider leest daarna willekeurig gekozen gedichten voor en wie het eerst de goede kaart aanwijst, mag die pakken. Pak je er een van de tegenstander, dan mag je hem/haar een van jouw kaarten geven. Wie het eerst alle kaarten kwijt is, wint.

Eigen website gebouwd

Behalve hier op mijn eigen Appelpunt weblog, schrijf ik ook op andere plaatsen op het internet. Bijvoorbeeld op de website Plazilla. Ik begon daar met verhaaltjes, informatieve stukken en zo nu en dan een gedicht. Al gauw kwam ik erachter dat de pagina’s die het meest bezocht werden, die van de gelegenheidsgedichten waren. Absolute topper waren een aantal gedichten bij het afscheid van een collega (94.000 bezoekers). Ook gedichten bij een vijftigjarig huwelijk worden vaak bezocht. Ik vind het leuk om zulke ambachtelijke teksten te maken en blijkbaar zijn er best veel mensen naar zulke gedichten op zoek.

Al een tijd speel ik met de gedachte om mijn gedichten onder te brengen op een eigen website. En dan niet zoals Appelpunt een gastblog op een grotere site, maar echt iets dat ik helemaal zelf bedenk en maak. Zou ik dat kunnen?  Een paar jaar geleden heb ik een basiscursus HTML gedaan, wat ik erg leuk vond, maar daarmee weet ik nog lang niet hoe ik een website moet maken. Ik had geen idee hoe ik zou moeten beginnen en schoof het plan voor me uit.

Toen begon het te rommelen op Plazilla, de plek waar mijn gedichten staan. De beheerder was bezig met een nieuwe site. Vaste schrijvers stapten over of stopten met publiceren. Het leek erop dat er steeds minder bezoekers zouden komen en mijn vage plan voor een eigen plek stak de kop weer op. In januari van dit jaar nam ik me voor om er nu serieus mee aan de slag te gaan. Ik vond een website met veel nuttige informatie en bestelde daar online een minicursus website bouwen.
In zeven lessen werd ik aan het handje meegenomen bij het maken van een eigen plek voor mijn gedichten. Vanuit een basistemplate (dat dan weer wel) bepaalde ik zelf de inhoud en vormgeving. Avonden lang zat ik met veel plezier te knutselen, te zoeken en dingen uit te proberen en half februari was de eerste versie klaar van Appelpitgedichten.nl 

Maar ik was toch niet helemaal tevreden. Pas toen alles klaar was, werd het me duidelijk hoe ik het eigenlijk had willen hebben. Twee weken later begon ik opnieuw, met een andere template. Ik puzzelde net zolang tot ik wist hoe ik de kolombreedte moest aanpassen en deed een aantal dingen nét even anders. Voor de tweede keer lanceerde ik Appelpitgedichten.nl en nu ben ik (voorlopig) wél tevreden.

Daarom is nu de tijd aangebroken om het van de daken te gaan roepen. “Hé mensen, ik heb een nieuwe, eigen gedichtenwebsite!” Er staan niet alleen gelegenheidsgedichten op, maar ook grappige korte gedichtjes, lange verhalende gedichten over serieuze en maffe onderwerpen en kindergedichten en … nou ja, ga zelf maar kijken op www.appelpitgedichten.nl